Dorpscafés zijn veel meer dan alleen een toonbank waar je een kopje koffie kunt bestellen; ze zijn de echte huiskamer van een gemeente, de plek waar het dagelijkse leven zich afspeelt en de lokale identiteit in stand wordt gehouden. Maar door de uittocht naar de grote steden raken veel dorpen deze dagelijkse toevluchtsoorden kwijt. Dat is het geval in Ulldemolins, een gemeente in de regio Priorat, die al precies tien jaar probeert de bar-restaurant in het dorpscentrum weer tot leven te brengen, zonder dat het erin slaagt de deuren weer te openen.
Om deze situatie te keren en na vijf eerdere aanbestedingen die op niets uitliepen, heeft het gemeentebestuur besloten een nieuwe aanbesteding uit te schrijven met uitzonderlijke voorwaarden. Het voorstel is bedoeld om iemand te vinden die bereid is het bedrijf te leiden in ruil voor een vast contract, een sociale woning om zich in het dorp te vestigen en directe financiële steun, zodat het opstarten van het project zo soepel mogelijk verloopt, en om de droom van velen te verwezenlijken: in stijl terugkeren naar de geneugten van het plattelandsleven.
Huur zonder kosten en sociale woningbouw
De overeenkomst die de gemeente voorstelt, bestaat uit een contract van vier jaar, met de mogelijkheid om dit met een jaar te verlengen. De maandelijkse huur van het pand is vastgesteld op een symbolisch bedrag van 250 euro, maar de grote aantrekkingskracht van het aanbod zit hem in de start: het eerste jaar is volledig gratis, waardoor de huurkosten nul bedragen.
De burgemeester van Ulldemolins, Sergi Méndez, heeft aan de radiozender RAC1 uitgelegd dat deze subsidie bedoeld is zodat de nieuwe exploitanten dat geld kunnen investeren in het opstarten van het bedrijf of in het dekken van startkosten, zoals de premies voor zelfstandigen. De onmisbare voorwaarde is wel dat de dienstverlening continu blijft, zodat het niet simpelweg neerkomt op „een jaar gratis zitten“. Naast dit pakket wordt er ook een sociale woning ter beschikking gesteld om de verhuizing te vergemakkelijken voor degenen die de uitdaging aangaan.
Het hart van het buurtleven
Voor de gemeente is het herstel van dit etablissement veel meer dan alleen een commerciële kwestie. In de woorden van de burgemeester zelf is het gemeenschapscentrum „het hart van het dorp, een plek om elkaar te ontmoeten en te socializen“, die absoluut cruciaal is om het dagelijkse leven van de bewoners nieuw leven in te blazen.
Hoewel Ulldemolins een overwegend agrarische gemeente is, heeft het een levendig dienstenaanbod en een zeer aantrekkelijke natuurlijke en culturele omgeving. Momenteel zijn er goed draaiende bedrijven, zoals een bakkerij, een slagerij en een supermarkt die verbonden is aan de lokale coöperatie.
Maar de bar in het gemeenschapscentrum is niet de enige zorg. De burgemeester waarschuwt dat, hoewel er andere horecagelegenheden in het dorp zijn, veel daarvan het risico lopen te moeten sluiten door een gebrek aan opvolging zodra de huidige eigenaren de pensioengerechtigde leeftijd bereiken – een uitdaging die ze met dit nieuwe initiatief hopen aan te pakken.
