Soms vind je de geschiedenis niet in boeken en rijst ze ook niet als monumenten naar de hemel, maar wacht ze geduldig in het donker, verborgen onder je voeten. In het geologische hart van de provincie Tarragona hebben rotsen en water door de eeuwen heen een stil stenen labyrint gevormd dat je uitnodigt om je onder te dompelen in de oorsprong van de mensheid en je vanuit de diepste wortels te verbinden met de natuur.
Dit ondergrondse universum komt tot leven in de Coves de l’Espluga, in de gemeente L’Espluga de Francolí, die in 1853 bij toeval werden ontdekt. Tegenwoordig is het de zevende langste grot ter wereld in conglomeraatgesteente, en de tweede in Catalonië. Deze grotten zijn als een tijdcapsule waar je van dinsdag tot en met zondag een meeslepende tocht kunt maken, van de eerste paleolithische schuilplaatsen tot de woeste ondergrondse bron van de rivier de Francolí.
De hartslag van de steen en een neolithisch dorp op schaal
De naam van de gemeente zelf geeft je al een hint over wat er verborgen ligt:hij is afgeleid van het Latijnse woord ‘spelunca’, wat grot betekent. Deze plek is al heel lang beroemd en je kunt hem vandaag de dag ontdekken tijdens een rondleiding van iets meer dan een uur. Verwacht geen standaard vitrines; hier is het museum geïntegreerd in de ondergrond zelf. Gigantische projecties rechtstreeks op de rotswanden begeleiden je terwijl je loopt en vertellen het verhaal van de gemeenschappen die in deze schaduwen leefden. Als je weer in het daglicht komt, gaat de ervaring buiten verder met de zorgvuldig nagebouwde, levensgrote reconstructie van een neolithische nederzetting.
In 2019 onthulden de grotten hun best bewaarde geheim: een indrukwekkend heiligdom met rotskunst, met meer dan 300 gravures die 37.000 jaar oud zijn. Paarden, ossen, herten en abstracte symbolen sieren de wanden van het oudste paleolithische heiligdom dat tot nu toe in Catalonië is ontdekt. Hoewel deze galerij heel moeilijk bereikbaar is en je er niet op mag lopen om de gravures te beschermen, kun je de schoonheid van deze vondst tijdens het bezoek tot in detail bewonderen via een zorgvuldig samengestelde audiovisuele presentatie.
Neopreenpak en hoofdlamp voor de echte avonturiers
Voor wie een rustige wandeling liever inruilt voor wat adrenaline, is er een veel wildere kant van het gebied: de Avonturenroute. Uitgerust met een wetsuit, helm en hoofdlamp kunnen de meest avontuurlijke bezoekers verder gaan dan de loopbruggen van de gebruikelijke rondleiding en aan echte speleologie doen, waarbij je te voet de koude wateren van de ondergrondse rivier omhoog klimt, die buiten uiteindelijk de bedding van de rivier Francolí vormt.
Als je zin hebt om de tocht te maken (de grotten zijn ’s ochtends en ’s middags open, alleen op maandag gesloten), dan heeftde streek Conca de Barberà genoeg te bieden om je reis te verlengen. Op slechts enkele kilometers afstand wacht het Koninklijk Cisterciënzerklooster van Santa María de Poblet op je, dat door de UNESCO is uitgeroepen tot Werelderfgoed. Dit immense complex, dat elke dag open is, wordt nog steeds bewoond en herbergt tussen zijn prachtige kloostergangen en zalen het koninklijke pantheon van de Kroon van Aragon.
Terug in de straten van L’Espluga biedt het Museu Terra een fascinerende en allesbehalve nostalgische reis door het plattelandsleven. Van dinsdag tot en met zondag zetten de diorama’s en oude ambachten een zeer actuele discussie op gang over onze relatie met de omgeving en duurzaamheid. Tot slot kun je de dag afsluiten in het Museo Fassina Balanyá, een gerestaureerde oude brandewijnstokerij waar nog steeds de oude koperen ketels en de originele machines uit de 19e eeuw staan, stille getuigen van de krachtige economische motor die de druif in deze regio ooit was.
